11 Mayıs Görme Engelliler Günü, görme engellilerin önündeki engelleri görmenin ve bunları kaldırmak için çalışmalara başlamak için güzel bir farkındalık günüdür. Biz de bu niyetle bu sorunlara eğilip çözümlerine değineceğiz yazımızda. Görme engelli bireyler, uzun yıllardır toplum içinde soyutlanmış, sosyal ortamlardan uzak kalmış ve maddi zorluklarla mücadele etmek zorunda kalmışlardır.

Görme Engelli Bireylerin Yaşadığı Zorluklar

Bugün, devletin sağladığı destekler sayesinde, engellilere yönelik hem maddi hem de sosyal açıdan iyileştirme çalışmaları ve destekler birçok sorunu çözse de yeterli değildir.

Görme Engelli Bireylerin Eğitim Zorlukları

Görme engelli bireyler, özel eğitime ve desteklere ihtiyaç duyan kişilerdir. Braille Alfabesi, eğitimde kullandıkları bir araçtır. Braille öğrenme ve sesli kitapların kullanımı, eğitimlerinin önemli bir parçasıdır. Görme engelli bireylerin akademik başarıları, zekalarıyla hiçbir şekilde ilişkilendirilemez. Eğitimleri, sosyal ve psikolojik iyilik halleri açısından hayati önem taşır.

Ülkemizde, okul çağındaki görme engelli çocuklar için üç farklı eğitim modeli bulunmaktadır:

• Özel Sınıflar
• Birlikte Eğitim
• Yatılı Engelli Okulları

Görme Engelli Bireylerin Toplumsal Ayrımcılık Sorunları

Ne yazık ki, ülkemizde, görme engelli bireylere cinsiyet ayrımcılığı yapıldığı gözlemlenmektedir. Araştırmalar, görme engelli erkeklerin tek başlarına dışarı çıkarken, kadın görme engelli bireylerin dışarı çıkmasının engellendiğini göstermektedir.

Görme Engelli Bireylerin Yaşadığı Sorunları ve Çözümleri

• Ağaç ve ağaç dallarının çevresi çembere alınmalıdır.
• Esnafın kaldırımlarda mal sergilemesi yasaklanmalıdır.
• Araçların kaldırımlara park etmesi ve görme engelli sarı kaldırım yollarının işgal edilmesi yasaklanmalıdır.
• Kazı ve çukur kazma işlemlerinde çevre çemberi oluşturulmalıdır.
• Elektrik direkleri, ağaçlar ve trafik levhaları belirli standartlara sahip olmalıdır ve görme engelli bireylerin yürümesini engellememelidir.
• Su birikintileri engellenmeli ve oluşabilecek çukurlar düzeltilmelidir.
• Tüm trafik ışıkları seslendirilmelidir ve trafiğin yoğun olduğu bölgelerde ses sinyalizasyonu bulunmalıdır.
• Otobüs duraklarında görme engellilere özel kaldırım taşları kullanılmalıdır.
• Toplumun engelli bireylere yönelik davranışları hakkında bilgilendirme materyalleri hazırlanmalıdır.

Görme Engelli Bireylerin Karşılaştığı Zorluklar

• Toplum tarafından dışlanma
• İş bulma zorlukları ve yeterli istihdamın sağlanamaması
• Mimari ve eğitim materyallerinin yetersizliği
• Kabartma yazıların günlük hayatta yeterince bulunmaması
• Yetersiz psikolojik destek
• Yetersiz sosyal çevre düzenlemeleri (örneğin, kabartmalı kaldırımların eksikliği)
• Toplu taşıma araçlarının engellilere uygun olmaması
• Toplumun engelli sorunlarına yeterince ilgi göstermemesi medyada yeterince yer alması

İşte görme engellilerin karşılaştığı diğer yaygın sorunlar ve bu sorunlara yönelik önerilen çözümler:

Eğitim ve İstihdam

Görme engelliler için eğitim ve istihdam alanında yaşanan sorunlar, onların toplumda bağımsız ve üretken bireyler olarak yer almalarını engellemektedir. Braille alfabesi eğitimi ve sesli kitaplar gibi kaynakların yaygınlaştırılması, eğitimde fırsat eşitliğini sağlamak için önemlidir1. Ayrıca, iş yerlerinde görme engellilere uygun çalışma koşullarının oluşturulması ve istihdam fırsatlarının artırılması gerekmektedir.

Sosyal ve Psikolojik

Destek Görme engelliler, sosyal izolasyon ve psikolojik zorluklarla mücadele etmektedir. Toplumun engelli bireylere yönelik davranışlarının iyileştirilmesi ve bilgilendirme dökümanlarının hazırlanması, sosyal entegrasyonu destekleyecektir1. Ayrıca, psikolojik destek hizmetlerinin erişilebilirliğinin artırılması, görme engellilerin yaşam kalitesini iyileştirecektir.

Fiziksel Erişilebilirlik

Görme engelliler için fiziksel erişilebilirlik, günlük yaşamda bağımsız hareket edebilmeleri için kritik öneme sahiptir. Kaldırımlarda park eden araçların engellenmesi, görme engelli sarı kaldırım yollarının işgalinin yasaklanması ve trafik ışıklarının seslendirilmesi gibi düzenlemeler, görme engellilerin güvenli bir şekilde hareket etmelerini sağlayacaktır.

Teknolojik Çözümler

Görme engelliler için teknolojik çözümler, onların bağımsızlıklarını artırmak ve günlük yaşamda karşılaştıkları zorlukları azaltmak için büyük potansiyel taşımaktadır. Örneğin, akıllı telefon uygulamaları ve sesli asistanlar, görme engellilerin bilgiye erişimini kolaylaştırabilir. Ayrıca, kabartma yazılı dergi ve gazetelerin sayısının artırılması, görme engellilerin güncel olaylardan haberdar olmalarını sağlayacaktır.

Bu öneriler, görme engellilerin karşılaştığı sorunlara yönelik bazı temel çözüm yollarını sunmaktadır. Ancak, bu sorunların üstesinden gelmek için toplumun tüm kesimlerinin iş birliği ve katılımı gerekmektedir. Görme engellilerin yaşam kalitesini artırmak ve onlara eşit fırsatlar sunmak, hepimizin sorumluluğudur.