Dikkat Eksikliği Engeli

Kişinin yaş ve gelişim düzeyine uygun olmayan dikkatsizlik, hayır diyememe, düşüncelerini kontrol edememe, aşırı yoğun hareketlilik gösteren nöro-gelişimsel bozukluklar da bir engel olarak kabul edilir. Bunun nedeni bu bozukluğun toplumsal hayata adapte olmasını engellemesidir. Bireyin eğitim öğretim hayatını da olumsuz etkilemektedir.

Dikkat eksikliğinin belirtileri:

• Dikkatini ince ayrıntılara vermekte zorluk yaşama, ödevlerini yaparken dikkatini toplayamamadan kaynaklanan hatalar yapma.
• Bireyin, kendisi ile konuşulurken konuşan kişiyi dinlemiyormuş gibi olması, dikkatini verememesi, cümleleri tam anlayamaması.
• Verilen bir ödevin veya işin yönergelerini takip etmekte zorluk yaşaması bu yüzden sorumluluklarını tam olarak yerine getirememesi.
• Dış etkenlerden gelen uyaranlar ile dikkatinin kolay dağılması.
• Kendisine verilen görevleri organize ederken zorluk yaşaması. Sıra takibi yapamaması.
• Unutkanlığın günlük aktivitelerini yaparken zorlayacak kadar fazla olması.
• Kendisine yöneltilen soruların tam olarak bitmesini beklemeden cevap verme.
• Dinleme konusunda sorun yaşama.
• Dinlerken muhatabının sözünü kesme, sırasını beklememe.
• Aşırı hareketlilik. El ve ayakların durmadan kıpırdaması. Yerinde duramama.
• Çok ve hızlı konuşma.

Psikiyatrik ve Psikolojik Engeller

Psikiyatrik engel durumu kronikleşmiş duygusal ve davranışsal bozuklukların ortaya çıkması ile oluşur. Depresyon, manik depresif hal, şizofren gibi psikolojik engel durumları bireyin toplumsal hayata adapte olmasını, eğitim öğretim hayatında başarılı olmasını ve sosyal ilişkilerini olumsuz yönde etkiler. Bu durum yaş ve cinsiyet gözükmeyeceği gibi her gruptan insanın karşılaşabileceği bir engel durumu olmaktadır.

Konuşma ve Dil sorunları

Konuşma bozukluklarının en önemli etkeni dil sorunları olmaktadır. İşitme kaybı, beyin felci, yaşanan öğrenme güçlüğü ve ağız dudak hasarları da konuşma bozukluğuna neden olmaktadır. Basit konuşma bozuklukları görmezden gelinir ve ihmal edilirse büyük bir engele dönüşebilir. Bunun tersi olarak çocuk zor konuştuğu dönemde ailenin yanlış tutumu ile çocuk özgüvenini kaybederse konuşma konusundaki gücü kırılır ve ortaya büyük bir konuşma bozukluğu çıkabilir.

İşitme Engelliler ve Sağırlık

İşitme duyusundaki hasar sonucu duymayan bireyler işitme engelli olarak adlandırılır. İşitme engeli konuşma bozukluklarına da neden olmaktadır. Tüm engel grubunu etkileyen duyma bozukluğu derecesine göre eğitim alınması gereken bir engel durumudur. İşitme engelli bireyler için günümüzde oldukça fazla cihaz üretilmiştir.

Türkiye’de Engelli Kişi Sayısı

Ülkemizde engelli bireylerin ve engel türlerine göre dağılımının tutulma nedenlerinden birisi engelli bireylere verilecek hizmetleri planlamaktır. Engelli bireylerin topluma adapte olmasını sağlamak için ulaşım, sağlık ve eğitim başta olmak üzere birçok alanda onlar için düzenlemeler getirilmektedir. Bir diğer konu ise sonradan ve kontrol altına alınabilir nedenler ile ortaya çıkan engel durumlarını kontrol etmek.

Engelli Bireylere Verilmesi Zorunlu Hizmetler

• Çevresel mimari erişim hakkı
• Ulaşım hakkı
• Engelli bireyler için tasarlanmış özel araçlar
• Engelli bireyler için park alanları
• Engelli bireylerin eğitim ve kültürel aktivitelerden yararlanmaları için olanak sağlanması
• İş ve istihdam hakkının sağlanması
• Eğitim öğretim faaliyetlerine katılma hakları
• İletişim hakkı

Tüm bunlara ek olarak ülkemizde uygulanan engelli politikası ile birçok alanda devlet engelli bireyleri desteklemektedir. Bunlar:
• Kamuda görev yapan engelli bireylere uygulanan vergi indirimleri
• Kendi işini kurmak isteyen engelli bireylere sağlanan yardımlar
• Erken ve malulen emekli olma haklarının sağlanması

Ayrıca toplumsal olarak hala engelli bireylere karşı tutum ve davranışlarımızda eksiklik olmaktadır. Engelli bireylerin sosyal hayatta kendilerini her alanda ifade etmeleri ve iş sahibi olmaları için işverenlerin de özverili olması gerekmektedir. Yasal düzenlemeler yapıldığı ve toplumsal olarak daha özverili olduğumuz takdirde engelli bireyler kendilerini daha iyi hissedeceklerdir.